Jednym z zagadnień budzących wątpliwości wśród osób ubiegających się o uprawnienia budowlane jest możliwość zaliczenia stażu odbywanego w ramach aktywizacji osób bezrobotnych do praktyki zawodowej wymaganej przepisami. W szczególności pytania te dotyczą staży organizowanych przez urzędy pracy, w tym staży realizowanych w ramach tzw. bonu stażowego.
Czym jest staż skierowany do osób bezrobotnych?
Staż skierowany do osób bezrobotnych jest formą aktywizacji zawodowej przewidzianą w przepisach ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy. Polega on na nabywaniu przez osobę bezrobotną praktycznych umiejętności i doświadczenia zawodowego poprzez wykonywanie określonych czynności u pracodawcy, bez nawiązywania stosunku pracy.
Staż odbywa się na podstawie skierowania wydanego przez właściwy powiatowy urząd pracy, a jego przebieg, program oraz czas trwania są określane w porozumieniu zawartym pomiędzy starostą a organizatorem stażu.
Staż w ramach bonu stażowego
Szczególną formą stażu jest staż odbywany w ramach bonu stażowego. Na wniosek osoby bezrobotnej do 30. roku życia starosta powiatowy może przyznać bon stażowy, który stanowi gwarancję skierowania bezrobotnego do odbycia stażu u wskazanego przez niego pracodawcy na okres 6 miesięcy.
Warunkiem przyznania bonu stażowego jest zobowiązanie się pracodawcy do zatrudnienia bezrobotnego po zakończeniu stażu na okres co najmniej 6 miesięcy. Staż realizowany w ramach bonu stażowego odbywa się na zasadach analogicznych do stażu organizowanego na podstawie art. 53 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy.
Czas pracy podczas stażu
Przepisy jasno określają dopuszczalny czas pracy osoby odbywającej staż:
- czas pracy bezrobotnego odbywającego staż nie może przekraczać 8 godzin na dobę i 40 godzin tygodniowo,
- w przypadku bezrobotnych będących osobami z orzeczonym znacznym lub umiarkowanym stopniem niepełnosprawności – maksymalnie 7 godzin na dobę i 35 godzin tygodniowo.
Ograniczenia te mają charakter bezwzględnie obowiązujący i muszą być respektowane przez organizatora stażu.
Czy staż dla bezrobotnych może być zaliczony do praktyki zawodowej na uprawnienia budowlane?
Staż skierowany do osób bezrobotnych jest dopuszczalną formą odbywania praktyki zawodowej na uprawnienia budowlane, o ile jego przebieg spełnia wymagania określone w przepisach regulujących uzyskiwanie uprawnień zawodowych. Decydujące znaczenie ma nie forma zatrudnienia (brak umowy o pracę), lecz faktyczny zakres wykonywanych czynności oraz nadzór osoby posiadającej odpowiednie kwalifikacje.
Jeżeli staż realizowany jest pod kierunkiem osoby posiadającej właściwe uprawnienia zawodowe, a zakres wykonywanych zadań odpowiada wymaganiom stawianym praktyce zawodowej, może on zostać zaliczony w poczet praktyki niezbędnej do uzyskania uprawnień.
Dokumentowanie stażu jako praktyki zawodowej
Aby staż mógł zostać uznany jako praktyka zawodowa, konieczne jest jego prawidłowe udokumentowanie. Oprócz dokumentów wynikających z przepisów o promocji zatrudnienia (skierowanie, program stażu), kluczowe znaczenie ma potwierdzenie odbycia praktyki przez osobę sprawującą nadzór merytoryczny, posiadającą odpowiednie uprawnienia i kompetencje zawodowe.
W praktyce oznacza to, że sam fakt odbywania stażu z urzędu pracy nie przesądza jeszcze o jego zaliczeniu – istotna jest zgodność jego przebiegu z wymogami praktyki zawodowej właściwej dla danego rodzaju uprawnień.
Podstawa prawna
Zasady odbywania stażu dla osób bezrobotnych regulują w szczególności:
- ustawa z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz. U. z 2016 r., poz. 645 z późn. zm.),
- rozporządzenie Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 20 sierpnia 2009 r. w sprawie szczegółowych warunków odbywania stażu przez bezrobotnych (Dz. U. 2009, Nr 142, poz. 1160).
Staż skierowany do osób bezrobotnych, w tym staż realizowany w ramach bonu stażowego, może stanowić formę praktyki zawodowej zaliczanej przy ubieganiu się o uprawnienia, o ile spełnia określone wymagania merytoryczne i formalne. Kluczowe znaczenie ma rzeczywisty charakter wykonywanych czynności oraz nadzór osoby posiadającej odpowiednie kwalifikacje. Forma aktywizacji zawodowej sama w sobie nie wyklucza możliwości zaliczenia stażu do praktyki zawodowej, jednak każdorazowo wymaga indywidualnej oceny pod kątem spełnienia wymogów właściwych przepisów.
